BM’den hava kirliliği uyarısı: ‘Yılda 100 bin ek ölümle bağlantılı olabilir’

Dünya Meteoroloji Örgütü (WMO) tarafından yayınlanan yıllık rapor, iklim değişikliğiyle birlikte artan sıklıkta ve şiddetli orman yangınlarının hava kirliliğinin en önemli kaynaklarından biri haline geldiğini ortaya koydu. Kuruluş, gelişmiş ülkelerde sanayi ve ulaşımdan kaynaklanan emisyonların düşüşüne rağmen, orman yangınlarından yayılan dumanın bu iyileşmeyi tersine çevirebileceği uyarısında bulundu. WMO Bilim Sorumlusu Lorenzo Labrador, dumanın çok uzak bölgelere taşınabileceğini ve “şehiriniz ne kadar temiz olursa olsun, orman yangınlarından kaynaklanan büyük miktarda kirlilik bu bölgelerdeki hava kalitesini olumsuz etkileyebilir” dedi.

Rapor ayrıca, 1990’lardan bu yana aşırı yangın olaylarının üç katına çıktığını ve 2010‑2018 yılları arasında her yıl yaklaşık 100 bin ek ölümle ilişkilendirilebileceğini belirtti. 2025 yılı için tahmin edilen PM2.5 seviyeleri, Kanada’nın kuzeyi, Rusya’nın bazı bölgeleri, Batı‑Orta Afrika ve İspanya’nın kuzeybatısında uzun dönem ortalamalarının üzerine çıktı. Bu bölgelerdeki yüksek kirlilik, solunum ve kalp‑damar hastalıklarıyla bağlantılı PM2.5 parçacıklarının artmasına yol açıyor.

WMO, dünya ısındıkça aşırı sıcakların daha sık, şiddetli ve uzun süreli hale geldiğini ve bu yıl Avrupa’nın İspanya, Fransa ve Yunanistan’da büyük orman yangınlarına yol açtığını vurguladı. Labrador, yangın dumanının taşıdığı zehirli kimyasalların solunmasının iltihaplanmaya ve akciğer hastalıklarına sebep olabileceğini belirterek, bu gelişmelerin Dünya Sağlık Örgütü’nün hava kalitesi hedeflerine ulaşmayı daha da zorlaştırabileceğini ifade etti.