Meta Dava Çarpışması: Çocuklar İçin Bağımlılık İddiaları Hüküm Kararı Bekleniyor
Kaliforniya, Colorado, Kentucky ve New Jersey dört eyalet, Meta’nın Facebook ve Instagram’ı çocuklar için kasten bağımlılık yapıcı hale getirdiğini iddia ederek, ABD federal mahkemesinde büyük bir davayı başlatıyor. Oyunçalı, teknoloji ve tütün endüstrisinin bu yeni dövüşü, sosyal medya sektörüne önceki yasal stratejileri hatırlatıyor.
Davanın açılmasından önce, Meta’nın 2023’te çocukları hedef alan “bağımlılık yapıcı özellikler” tasarladığı iddiaları, dört eyaletin üst düzey savcıları tarafından ciddi bir şekilde ele alındı. Savcılar, Meta’nın platformlarını çocukların beyinlerini bozmak için kullanmasıyla ilgili kanıtları sunmak üzere mahkemeye gidecek.
Meta’nın yetkilileri, bu iddiaları kesinlikle reddediyor. AFP’ye konuşan ve ismi belirtilmeyen bir Meta sözcüsü, “Bu iddialara şiddetle karşı çıkıyoruz ve kanıtların gençleri destekleme konusundaki uzun süreli kararlılığımızı göstereceğinden eminiz” dedi. Sözcü, ayrıca “ebeveynleri dinlediğimizi, uzmanlar ve kolluk kuvvetleriyle birlikte çalıştığımızı” ekledi.
Sözcü, Meta’nın “Gençleri internette koruma konusundaki sicilimize güveniyoruz ve gerçekleri yanlış yansıtan iddialara karşı kendimizi savunmaya devam edeceğiz” açıklamasını da yaptı. Bu açıklama, şirketin uzun süredir yürüttüğü koruma programlarına dair bir referans verir.
Berkeley Yaşam Bilimleri Hukuk ve Politika Merkezinden Vincent Joralemon, bu davanın “1990’ların tütün davalarını andırıyor” dedi. Joralemon, sosyal medyanın zararları üzerine yapılan araştırmaların, teknoloji ve bağımlılık kesişiminde şekillendiğini, ancak bu davanın tütün şirketlerine açılan davalar gibi ticari uygulamalara odaklandığını belirtti.
1990’ların başında, çok sayıda araştırma tütün kullanımının kanser gibi sağlık sorunlarına yol açtığını ortaya koydu. Dolayısıyla, ABD’deki eyaletler dört büyük tütün şirketine dava açtı ve 1998’de çocukları hedef alan çizgi film karakterli pazarlama yöntemlerinde değişiklikleri içeren tarihi bir uzlaşma anlaşması kazandı.
Oakland’da jüri seçimi bugün başlarken, açılış konuşmalarının 18 Ağustos’ta yapılması bekleniyor. Meta, Los Angeles ve New Mexico’daki benzer davalarda suçlu bulunmuş ve 1 milyar dolara yaklaşan tazminat cezalarına çarptırılmıştı.
Oakland’daki davada, eyaletler Meta’nın yaklaşık 1,5 trilyon dolarlık piyasa değerine yakın bir meblağ olan 1,4 trilyon dolara varan mali cezalar talep ediyor. Ayrıca, şirketin uygulamalarında uzun bir değişiklik listesi de isteniyor.
Joralemon, yüksek rakamın ötesinde, Meta için en büyük sorunun para olmadığını, “Buradaki asıl büyük mesele itibar kaybı ve büyük değişiklikler yapmaya zorlanmaktır” diyerek vurguladı. Bir CEO’nun tanık sandalyesine oturmasının da epey sarsıcı olabileceğini belirtti.
Meta’nın kurucusu ve yöneticisi Mark Zuckerberg’in de ifade vermesi beklenen tanıklar arasında yer aldığı bildirildi. Stanford Üniversitesi hukuk profesörü ve dekan yardımcısı Nora Freeman Engstrom, bu davanın Meta için “daha geniş bir hesaplaşmanın başlangıcı” olabileceğini belirtti.
Engstrom, Meta’nın özel olarak bildikleri ile kamuoyuna açıkladıkları arasındaki “uçurumu” görmenin önemli olacağını kaydetti. Davacıların sayısının çokluğu nedeniyle süreç uzun bir döneme yayılabilir. Joralemon, Meta ve diğer sosyal medya şirketlerine dava açan çok sayıda davacı göz önüne alındığında, bu davaların “onlarca yıl sürebileceğini” ifade etti.
Geçen mayıs ayında Snap, TikTok, YouTube ve Meta, yaklaşık 1200 benzer dava için emsal teşkil etmesi beklenen başka bir yargılamadan kaçınmak amacıyla Kentucky’de bir okul bölgesiyle 27 milyon dolarlık uzlaşmaya varmıştı. Dün ise temyiz mahkemesi, Meta, YouTube’un ana şirketi Google, Snap ve TikTok’a karşı açılan 3 binden fazla ek davanın ilerleyebileceğine hükmetti.
İnsanlar sokağa çıktıda, “Bu kadar büyük bir şirketin çocukları hedef alması mı?” diye merak ediyor. Yargı süreci, Meta’nın geleceğini belirleyecek ve sosyal medya sektöründe bir dönüm noktası yaratacak. Biliyoruz ki, bu davanın sonuçları, dijital dünyayı nasıl şekillendireceği konusunda hepimizi bekliyor.
Kaynak: Orijinal Haber
