AB’den AliExpress’e 550 Milyon Euro Rekor Ceza! İşte Detaylar
—
Arkadaşlar, bakın ne haber geldi! Avrupa Birliği, Çinli e-ticaret devi Alibaba’nın alt kuruluşu AliExpress’e öyle bi ceza kesti ki, sormayın gitsin… Tam 550 milyon avro, yani 629 milyon dolar! Pazartesi günü açıklandı bu karar. Adamlar diyor ki, platformda yasa dışı, güvensiz ve taklit ürünlerin satışını engelleyememiş AliExpress. Bu yüzden AB’nin Dijital Hizmetler Yasası (DSA) kapsamında tarihi bir ceza verilmiş. Üstelik bu, AB Komisyonu’nun DSA ihlali nedeniyle verdiği üçüncü büyük ceza olarak kayıtlara geçmiş. Yani öyle ufak tefek bişey değil.
Geçen yıl haziran ayında zaten Avrupa Komisyonu, AliExpress’i uyarmıştı. “Yasa dışı ürünlerin yayılmasını engelle, riskleri azalt” diye. Ama platform üzerine düşeni yapmamış, resmen suçüstü yakalanmış. Düzenleyici kurum, AliExpress’e 20 Ekim’e kadar süre vermişti bu sorunları gidermesi için. Şimdi aralık ayında komisyon yine değerlendirme yapacak, sunulan önlemler yetersiz bulunursa daha da büyük yaptırım gelebilir. Yani bu ceza bitmedi, dahası var…
AB’nin teknoloji şefi Henna Virkkunen açıklama yapmış, gazetecilere demişki: “Bu durum tüketiciler için çok tehlikeli, kurallara uyan şirketler için ise haksızlık.” Virkkunen ayrıca AliExpress’in geçen yıl Avrupa’da tam 193 milyon kullanıcısı olduğunu söylemiş. Düşünün, neredeyse her beş Avrupalıdan biri bu platformlardan alışveriş yapıyormuş. Shein’ın 156 milyon, Temu’nun ise 130 milyon kullanıcısı varmış. Temu’ya da daha önce DSA’dan ceza kesilmişti, Shein hakkındaki soruşturma ise hala devam ediyormuş. Virkkunen’in ifadesiyle: “Her beş Avrupalıdan biri ayda bir kez Shein, Temu ve AliExpress’ten alışveriş yapıyor.”
Alibaba ise bu konuda henüz ağzını açmadı, ses yok. Ne diyecekler acaba, merakla bekliyoruz.
Komisyonun tespitlerine göre işler daha da vahim. AliExpress, riskleri incelemek için yeterli personele sahip mi değil mi, onu bile düzgün analiz etmemiş. Kendi sistemlerinin yasa dışı ürünleri tespit edip kaldırma konusundaki etkinliğini olduğundan fazla göstermiş. Yani “biz çok iyiyiz” demişler ama aslında öyle değil. Dahası, platformun tavsiye ve reklam sistemleri yasa dışı ürünlerin yayılmasını körüklüyormuş. Yani sen reklam veriyorsun, o reklam sahte ürünleri öne çıkarıyor. Nasıl bi iş bu?
Ayrıca, yasa dışı ürünlerin yeniden ortaya çıkmasını önlemek için yalnızca tek bir nicel göstergeye güvenmişler. Hani şu “kaç tane şikayet geldi” gibi bişey. Bu da yetmez tabi. Yetkililer diyor ki, AliExpress’in yasa dışı ürünleri tespit edememesi yüzünden sahte ürünler, güvensiz oyuncaklar, tehlikeli kozmetikler haftalarca çevrimiçi kalmış. İnsan sağlığıyla oynuyorlar resmen.
Komisyon ayrıca şirketin yaptırım politikasının etkisiz olduğunu söyledi. Ceza alan satıcılar, cezayı yiyor ama sonra gene aynı platformda yasa dışı ürün satmaya devam ediyor. Yani ceza caydırıcı değil. Bir de “marka yetkilendirme” sistemi var, taklit satışları önlemek için. Ama o da etkisizmiş, yetersiz personel var, sahte ürün satanlar tarafından kolayca devre dışı bırakılabiliyormuş. Ne kadar kolaymış yani…
Bu arada, Dijital Hizmetler Yasası yeni bir mevzuat olduğu için ceza hesaplamasında hafifletici neden olarak görülmüş. Yani normalde daha yüksek olabilirmiş bu ceza! Şimdi 550 milyon avro, Elon Musk’ın X’ine geçen aralıkta kesilen 120 milyon avroluk cezayı ve Temu’ya mayısta kesilen 200 milyon avroluk cezayı katlamış durumda. Yani rekor kırmış.
Geçen yıl haziran ayında AliExpress, platformundaki yasa dışı ve pornografik materyallerle mücadele etmeyi kabul ederek küresel yıllık cirosunun yüzde 6’sına kadar ulaşabilecek bir cezadan kurtulmuştu. Ama bu sefer kurtulamadı işte… Bakalım bundan sonra ne olacak? AliExpress, bu cezayı ödeyip düzelecek mi, yoksa yeni yaptırımlarla mı karşılaşacak? Hele aralık ayındaki değerlendirme var, o daha önemli. Göreceğiz…
Kaynak: Orijinal Haber
